โดยทีมผู้สอบบัญชีรับอนุญาต LK Audit

ระบบควบคุมภายใน เครื่องมือลดความเสี่ยงการทุจริตที่เจ้าของธุรกิจมองข้าม

การทุจริตภายในองค์กรไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในบริษัทขนาดใหญ่ ธุรกิจขนาดกลางและขนาดย่อม (SME) มักได้รับความเสียหายมากกว่า เนื่องจากพึ่งพาพนักงานจำนวนน้อยและขาดการตรวจสอบซึ่งกันและกัน บทความนี้เรียบเรียงจากประสบการณ์ด้านการตรวจสอบภายในและระบบควบคุมภายใน ซึ่งเป็นความเชี่ยวชาญหลักอีกด้านหนึ่งของทีมงาน

การทุจริตที่พบบ่อยใน SME

• เงินสดและการเบิกจ่าย การเบิกค่าใช้จ่ายที่ไม่มีอยู่จริง หรือการปัดเศษยอดเงินสดย่อย
• การจัดซื้อ การจัดซื้อสินค้าในราคาสูงกว่าตลาดเพื่อรับผลประโยชน์จากผู้ขาย
• สินค้าคงคลัง สินค้าสูญหายเนื่องจากไม่มีการตรวจนับอย่างสม่ำเสมอ
• ลูกหนี้ ลูกหนี้ค้างชำระไม่ได้รับการติดตาม จนกลายเป็นหนี้สูญ

หลักการควบคุมภายในที่ได้ผลในทางปฏิบัติ

1. การแบ่งแยกหน้าที่ (Segregation of Duties) ผู้อนุมัติ ผู้จ่ายเงิน และผู้บันทึกบัญชีไม่ควรเป็นบุคคลเดียวกัน แม้กิจการจะมีพนักงานน้อย ก็สามารถกำหนดให้เจ้าของหรือผู้จัดการเป็นผู้ตรวจสอบขั้นสุดท้ายได้
2. การกำหนดวงเงินอนุมัติ รายการจ่ายที่เกินวงเงินที่กำหนดต้องได้รับอนุมัติจากเจ้าของโดยตรง
3. การกระทบยอดเงินฝากธนาคารทุกเดือน เปรียบเทียบยอดเงินตามบัญชีของกิจการกับยอดตามใบแจ้งยอดของธนาคาร
4. การตรวจนับสินค้าคงคลังและทรัพย์สิน โดยไม่แจ้งล่วงหน้าเป็นครั้งคราว
5. ช่องทางแจ้งเบาะแส เปิดโอกาสให้พนักงานรายงานความผิดปกติได้อย่างปลอดภัย

การควบคุมภายในไม่ได้หมายถึงการไม่ไว้วางใจพนักงาน

ระบบควบคุมภายในที่ดีช่วยคุ้มครองทั้งบริษัทและพนักงานที่ซื่อสัตย์ เมื่อมีขั้นตอนที่ชัดเจน ข้อกล่าวหาที่ไม่เป็นธรรมก็สามารถตรวจสอบได้โดยง่าย นอกจากนี้ ระบบที่ออกแบบอย่างเหมาะสมยังช่วยให้การตรวจสอบบัญชีประจำปีเป็นไปอย่างราบรื่นและรวดเร็วขึ้น ซึ่งช่วยลดค่าใช้จ่ายในการตรวจสอบได้อีกทางหนึ่ง

บริการตรวจสอบภายในของเรา

แอลเคร์ ออดิท ให้บริการตรวจสอบภายในและทบทวนระบบควบคุมภายใน โดยทีมที่มีคุณวุฒิด้านการตรวจสอบภายในโดยเฉพาะ โดยประเมินจุดเสี่ยงของธุรกิจ ออกแบบมาตรการควบคุมที่เหมาะสมกับขนาดองค์กร และติดตามผลการปรับปรุงอย่างต่อเนื่อง